Smith, “bàn tay vô hình” và tự do thương mại
Tác giả: Francisco VERGARA
Người dịch: Nguyễn Đôn Phước
Trong tác phẩm Của cải của các dân tộc, thành ngữ “bàn tay vô hình” không biểu thị một cơ chế giá cả nhưng biểu thị những bản năng và khuynh hướng tự nhiên. Trong số này, điều được các nhà kinh tế đương đại gọi là “home bias” giải thích việc ưu đãi nền công nghiệp quốc gia. Một khuynh hướng được giả định là giảm thiểu những tác động của hệ thống tự do thương mại.
Thử tìm hiểu sách dạy quốc văn bậc tiểu học vào thời bắt đầu dạy quốc ngữ ở Việt Nam
Tác giả: Nguyễn Sơn Hùng
Lời mở đầu: Tình cờ sáng ngày 7/9/2023 đọc được bài “Đi Học Để Làm Gì”, bài thứ 3 trong sách Quốc Văn Giáo Khoa Thư dành cho lớp Dự Bị của bậc tiểu học được soạn vào năm 1924 trên Facebook của ai đó tự động hiện ra trên máy điện thoại. Người viết nảy ý tưởng thử so sánh nội dung bài này với bài đầu tiên trong Tiểu Học Độc Bản (Sách đọc bậc tiểu học) của Nhật Bản được xuất bản vào Minh Trị thứ 6 (1873) (1) mà 2 tháng trước người viết đã có dịp tìm hiểu qua, để xem có sự khác biệt cụ thể gì không về cách giáo dục giữa 2 nước.
Những thủ phạm phá hoại hành tinh (Phần 3)
Tác giả: Tôn Thất Thông
(Phỏng theo phóng sự truyền hình Die Erdzerstörer của đài Pháp-Đức ARTE.TV)
Việc cứu vãn hành tinh bằng những công nghệ xanh và kỹ thuật số hóa số hóa chỉ làm chúng ta hoang mang, không biết có giống lời hứa của giới tinh hoa châu Âu vào đầu thế kỷ 19 hay không? Thuở ấy, những bộ óc thông minh nhất cho rằng, rừng rậm và khí hậu cần được cứu vãn bằng cách sử dụng than đá thay cho gỗ. Có lẽ chúng ta không còn đường rút lui khỏi kỷ nguyên loài người, kỷ nguyên phá hoại hành tinh. Hay có lẽ chỉ còn một giải pháp: chúng ta, những thực thể tiêu thụ không mệt mỏi, cũng là tội đồ phá hoại hành tinh, liệu chúng ta có tự nguyện đứng ra cứu vãn hành tinh trong những giây phút cuối cùng, trước khi mọi chuyện trở nên vô phương cứu chữa.
Những thủ phạm phá hoại hành tinh (Phần 2)
Tác giả: Tôn Thất Thông
(Phỏng theo phóng sự truyền hình Die Erdzerstörer của đài Pháp-Đức ARTE.TV)
Những thập niên ở giữa thế kỷ 20 đánh dấu một điều mà các nhà tư tưởng trong thời đại này gọi là sự tăng tốc của phá hoại hành tinh. Đó là một bước ngoặt của hành tinh chúng ta, một biến đổi hệ hình cho sự tồn tại của quả đất. Đó là điểm khởi đầu cho thời đại nguyên tử.
Những thủ phạm phá hoại hành tinh
Tác giả: Tôn Thất Thông
(Phỏng theo phóng sự truyền hình Die Erdzerstörer của đài Pháp-Đức ARTE.TV)
Sự sụp đổ của dịch vụ đường sắt đô thị ở Mỹ, vốn dĩ là phương tiện giao thông công cộng rất thân thiện với môi trường, không phải là sự tiến hóa tự nhiên của thị trường, mà là kết quả của một âm mưu thâm độc của giới công nghiệp liên quan đến dầu lửa. Trong lúc loài người hít thở ngày càng nhiều khí thải CO₂, thì giới vận động hành lang tuyên truyền rằng, đó là tiến bộ, là hiện đại, là xu hướng tất yếu để phát triển phồn vinh.
Đừng để đồ vật phải rơi lệ
Tác giả: MATSUSHITA Kônosuke
Người dịch: Nguyễn Sơn Hùng
Tất cả mọi vật có trong đời này đều có ích lợi cho đời sống con người. Bạn nên có nhận thức căn bản này và nỗ lực phát huy từng mỗi vật .
Điều cánh hữu đã hiểu sai về Adam Smith
Tác giả: Conor O’Kane
Người dịch: Huỳnh Thị Thanh Trúc
Chúng ta nên rút ra điều gì từ Adam Smith? Có lẽ bạn nghĩ rằng ta đã làm rõ vấn đề này xong, vì ông ấy chỉ viết hai cuốn sách và đã 300 năm kể từ ngày ông ra đời. Nhưng không hề. Ai cũng muốn kéo nhà triết học và kinh tế học người Scotland về phe mình. Ngoài Chúa Giê-su, khó mà nghĩ ra còn ai có thể thu hút những cách giải thích hoàn toàn khác biệt như vậy.
Phù thủy và đồ đệ tập việc: các ngành khoa học tự nhiên
Tác giả: Eric J. Hobsbawm
Người dịch: Nguyễn Ngọc Giao
Lời người dịch: Bài này là bản dịch chương 18 (trên 19 chương) của bộ sách “Thế kỷ XX Ngắn: Thời đại Thái cực”, cuốn lịch sử thế kỷ XX nổi tiếng của nhà sử học Eric J. Hobsbawm. Nói “Thế kỷ Ngắn” vì Hobsbawm khuôn nó vào thời gian 77 năm, từ 1914 (bùng nổ Thế chiến thứ Nhất) tới 1991 (Liên Xô sụp đổ). Tương phản với “Thế kỷ Dài” là thế kỷ XIX mà ông cho bắt đầu từ 1789 (Cách mạng Pháp) và chấm dứt năm 1914…
Không có vật gì vô dụng
Điều 20: Nhận thức mạnh mẽ không có gì vô dụng trên đời và tích cực tìm cách phát huy hữu hiệu mọi thứ sẽ giúp bạn có lẽ sống và thành công.
Tác giả: MATSUSHITA Kônosuke
Người dịch: Nguyễn Sơn Hùng
Tất cả mọi vật có trong đời này đều có ích lợi cho đời sống con người. Bạn nên có nhận thức căn bản này và nỗ lực phát huy từng mỗi vật.
Thế kỷ cực đoan
Diễn giả: Eric John Hobsbawm
Ghi chép tóm tắt: Tôn Thất Thông
DĐKP giới thiệu: Eric Hobsbawm là một trong những nhà sử học tiếng tăm nhất nước Anh, có lẽ cả châu Âu, nếu không nói là cả thế giới. Mặc dù bài diễn văn này đã được trình bày cách đây 25 năm ở đại học Konstanz, nhưng nội dung vẫn mang tính thời sự cho những ai muốn phân tích vài khía cạnh trong lịch sử thế kỷ 20. Eric Hobsbawm là tác giả bộ lịch sử gần 1.800 trang nói về 200 năm thời kỳ cận đại châu Âu, gồm bốn tập. Tập sau cùng có tựa đề là „The Age of Extremes. The short twentieth century 1914–1991“ đã được dịch sang 40 thứ tiếng. Một phần của tập đó là chủ đề bài diễn văn này.
Diễn Đàn Khai Phóng 