Trang chủ » Lịch sử » Dịch thuật Lịch sử

Category Archives: Dịch thuật Lịch sử

Tháng Tư 2021
H B T N S B C
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930  

Tìm chuyên mục

Thời huy hoàng của Ả Rập

Tác giả: Susanne Utzt, ZDF
Lược dịch và bổ sung: Tôn Thất Thông
Phim TV của ZDF Dokumentation:
Große Völker (2) – Die Araber (Những dân tộc vĩ đại (2) – Ả Rập)

Nói đến Ả Rập là chúng ta hình dung các nước ở Trung Đông, đa số theo đạo Hồi. Rất nhiều người trong thế giới phương Tây không có thiện cảm với Ả Rập vì liên tưởng đến nhóm khủng bố Hồi Giáo. Thật ra, có bao nhiêu chiến binh khủng bố? Vài chục ngàn, hay cứ cho là 100.000 cho chẵn. So với 1,8 tỉ giáo dân khắp nơi trên thế giới, thì nhóm khủng bố Hồi giáo chỉ chiếm tỉ lệ 1/20.000. Một tỉ lệ quá nhỏ, còn nhỏ hơn tỉ lệ của một vài tội phạm đáng nguyền rủa trong các xã hội văn minh. Vậy thì tại sao vì tỉ lệ nhỏ bé đó để ghét lây cả một cộng đồng tôn giáo? Đấy là chưa kể, chúng ta đang thừa hưởng khá nhiều thành quả mà nền văn minh huy hoàng Ả Rập để lại cách đây 1000 năm: Về khoa học, họ không kém văn minh Hy Lạp, Ba Tư, Ấn Độ, Trung Hoa; họ hơn hẳn khoa học của La Mã; còn so với Tây Âu? Người Francia và Germania lúc ấy còn là các giống dân lạc hậu không đáng để so sánh. Chúng ta đang sử dụng hàng ngày nhiều thành quả mà họ đã để lại. Tìm hiểu văn minh Ả Rập quả là điều vô cùng thú vị, nhất là câu hỏi: từ những bộ lạc du mục, làm sao họ đã xây dựng được một nền khoa học rực rỡ? Xin giới thiệu phim tài liệu của đài ZDF Dokumentation, được lược dịch và bổ sung thêm một ít tài liệu khác (những chỗ có ghi chú trong ngoặc []). Chúng tôi thêm vài tiểu đề để dễ theo dõi.

[Đọc tiếp tại đây]

Đương đầu với chủ nghĩa chủng tộc, sửa sai lịch sử

Tác giả: Thomas Piketty
Người dịch: Nguyễn Ngọc Giao

Làn sóng động viên chống lại chủ nghĩa chủng tộc và nạn kỳ thị [diễn ra sau cái chết của George Floyd, cuối tháng 5.2020, chú thích của người dịch] đặt ra một vấn đề then chốt : vấn đề sửa sai, bồi thường trước những hậu quả của quá khứ thực dân, của chế độ nô lệ rõ ràng còn tồn tại. Dù phức tạp đến đâu cũng không thể lần khân tránh né, ở Hoa Kỳ cũng như ở Châu Âu.

[Đọc tiếp tại đây]

Bạch Đằng: Một chiến trường xưa hiển lộ dần

Tác giả: Lauren Hilgers
Dịch giả: Trần Ngọc Cư

Một nhóm khảo cổ quốc tế khám phá vết tích của trận thủy chiến Bạch Đằng:

Đã hơn một lần, quân xâm lược dùng sông Bạch Đằng để tiến chiếm Thăng Long, vì thế lãnh đạo quân sự Việt Nam, qua nhiều thế kỷ, đã nghiên cứu các phụ lưu và thủy triều của dòng sông vốn thay đổi địa hình theo từng con nước lên xuống. Tri kiến này là cơ sở để phát triển các chiến thuật quân sự cao cấp và đóng một vai trò chủ yếu trong trận hỏa chiến có tầm kích của một thiên anh hùng ca vào năm 1288 giữa các lực lượng của Tướng Trần Hưng Đạọ và một đội thuyền được Hoàng đế Hốt Tất Liệt (Kublai Khan) đầy quyền lực của Trung Quốc giao nhiệm vụ viễn chinh. Trận Bạch Đằng đã thắp sáng một vùng trời nước đầm lầy với những chiến thuyền đang chìm và đang bốc cháy, tạo cho Trần Hưng Đạo một chỗ đứng vinh quang trong lịch sử Việt Nam.
[Đọc tiếp]

Đông Âu 25 năm hậu cộng sản

Đã 25 năm kể từ ngày toàn bộ gần 15 nước Đông Âu sụp đổ, chấm dứt một thời kỳ hơn 45 năm xã hội chủ nghĩa với chế độ độc đảng. Sau đó không lâu Liên Bang Xô Viết cũng tan rã để cho các nước vệ tinh chung quanh giành lại độc lập. Về mặt chính trị, rõ ràng đây là một bước tiến cách mạng lớn nhất thế kỷ. Về mặt kinh tế, các nước Đông Âu có tăng trưởng hơn hay không? Dân chúng Đông Âu bây giờ thỏa mãn hơn với cuộc sống mới hay còn tiếc nuối chế độ cũ? Hai tác giả Shleifer và Treisman làm một tổng kết có giá tri, Trân Ngọc Cư dịch ra tiếng Việt.
Xin mời quí độc giả theo dõi:
Bản dịch của Trần Ngọc Cư: Những nước bình thường: phương Đông 25 năm hậu cộng sản. Pro&Contra, Tháng 11 30, 2014
Bản gốc tiếng Anh của Andrei Shleifer and Daniel Treisman: Normal Countries
The East 25 Years After Communism
. Foreign Affairs November 2014