Thời đại khai sáng và cách mạng kinh tế (P3)
Adam Smith đặt nền móng cho kinh tế học cổ điển
Tác giả: Tôn Thất Thông
Người ta có thể nói về Adam Smith mà không sợ bị phản đối, rằng với một tác phẩm duy nhất, người Tô Cách Lan cô đơn này đã đóng góp cho phúc lợi loài người nhiều hơn tất cả những lãnh đạo quốc gia và những nhà lập pháp tên tuổi mà lịch sử đã ghi nhận trước đây (Sử gia Anh Henry Thomas Buckle).
Chủ nghĩa tư bản, không có đối thủ
Tác giả: Branko Milanovic
Người dịch từ Anh sang Pháp: Baptiste Mylondo
Người dịch từ Pháp sang Việt: Thái Thị Ngọc Dư
Từ khi Chiến tranh lạnh kết thúc, chủ nghĩa tư bản không còn đối thủ nữa. Tuy nhiên, nó bị tách thành hai loại: một chủ nghĩa tư bản tự do dựa trên tài năng do Mỹ dẫn đầu, và một chủ nghĩa tư bản chính trị do Trung quốc dẫn đầu. Không chỉ là hai Quốc gia, đó là hai mô hình ngày nay đang đối đầu nhau trong một cuộc chiến thu hút ảnh hưởng. Theo Branko Milanovic, trong hai chủ nghĩa đó, chủ nghĩa nào điều hành tốt nhất những bất bình đẳng về thu nhập và các cơ cấu giai cấp sẽ được ưa thích nhất.
Đại dịch Corona tại Việt Nam – bổ sung về cách nhìn
Giới thiệu: sau khi đăng bài “Một cách nhìn về đại dịch Corona hiện nay tại Việt Nam”, độc giả đã hưởng ứng đông đảo và có nêu lên vài câu hỏi liên quan đến việc chủng ngừa. GS TS Nguyễn Sĩ Huyên trả lời và yêu cầu chúng tôi đăng tải để rộng đường dư luận.
Một cách nhìn về tình hình đại dịch Corona hiện nay tại Việt Nam
Tác giả: Nguyễn Sĩ Huyên
DĐKP giới thiệu: Trong thời gian qua, GS TS Nguyễn Sĩ Huyên đã nhiều lần lên tiếng phát biểu trên DĐKP về Covid-19 với những dữ liệu và luận cứ được nhiều độc giả tán thành. Cách tiếp cận của Việt Nam trong đợt một tỏ ra rất hiệu quả, mặc dù hơi quá tay mà lại không đi kèm với các biện pháp xã hội để hỗ trợ cho đời sống của giới lao động thu nhập thấp. Hiện nay, sự lây lan quá nhanh chóng đã tạo nên tâm lý bất ổn cực độ trong xã hội. Cách tiếp cận cũ tỏ ra không còn hiệu quả cao, mà nhà nước cần điều chỉnh và bổ sung thêm những cách tiếp cận khác để đời sống giới lao động không bị ảnh hưởng. DĐKP xin giới thiệu bài viết mới nhận được hôm nay về một cách nhìn tỉnh táo hơn để mọi người tham khảo.
Phúc Ông trăm truyện tiếp theo (5)
KIÊN TÂM ĐỂ SỐNG ĐỘC LẬP
Tác giả: FUKUZAWA Yukichi
Người dịch: Nguyễn Sơn Hùng
Đối với người sống độc lập, nếu muốn đạt được mục tiêu trọng đại nhất này và lưu truyền lại cho con cháu hay thế gian mai sau, phải luôn kiên tâm, trì chí duy trì sống độc lập, không được chểnh mảng giây phút nào.
Việt Nam cần các tư tưởng Khai sáng
Tác giả: Nguyễn Trang Nhung
Lịch sử loài người đã trải qua hàng ngàn năm, khi con người sinh ra từ thuở sơ khai hoang dã, sau nhiều bước chuyển về thể chất lẫn tinh thần, đã bước dần từ nơi u tối đến ánh sáng văn minh.
Chúc mừng GS Hoàng Thị Khánh Trang: thêm một giải thưởng khoa học danh giá
DĐKP giới thiệu: Trang Hoàng (Hoàng Thị Khánh Trang) vốn không xa lạ gì với chúng ta. Cách đây 2 năm, chị đã nhận hai huân chương cấp cao Canada. Năm nay thêm một giải thưởng danh giá về vi sinh học. Chị Trang tốt nghiệp tiến sĩ sinh học tại Đại học Lausanne Thụy sĩ, làm Postdoc về miễn dịch học tại Đại học Cambridge Anh, Postdoc về di truyền học tại Đại học Toronto Canada trước khi về Montréal làm nghiên cứu, giảng dạy và trở thành giáo sư Đại học Montréal hơn 20 năm nay. Xin chúc mừng chị Trang và chia vui với bằng hữu ở Thụy Sĩ và Canada. Tiếc là DĐKP không thực hiện được một cuộc phỏng vấn để cống hiến bạn đọc, vì chị nói: “Tuy rằng giải thưởng mang tên cá nhân mình, nhưng tự trong lòng mình biết công ơn của bố mẹ đã hướng dẫn con cái, công ơn đại gia đình, và tình thương bạn bè thân qúy, những điều đã cho mình thêm sức mạnh để làm việc này việc nọ”.
Đại hội ĐCS Trung Quốc và sự suy giảm của Hoa Kỳ?
Tác giả: Francesco Sisci, Settimana News, Bologna Ý, 19-03-2021
Người dịch: Lê Nguyễn
Đối với Trung Quốc trước đây, Mỹ là một cường quốc bề trên [über power]. Cho đến năm 2004, các ý kiến khác nhau ở Bắc Kinh vẫn còn phân chia giữa những người cho rằng Trung Quốc chỉ nên đi theo Hoa Kỳ và thay đổi chính mình, hoặc đối đầu với nó. Tuy nhiên, cả những người ủng hộ và người phản đối Hoa Kỳ đều không nghi ngờ gì về sức mạnh của nó. Nhưng cũng bắt đầu từ năm 2004, có điều gì đó hơi lóe lên ra trong cảm xúc ở Trung Quốc về Hoa Kỳ. Mọi người bắt đầu mở mắt xem với nổi ngạc nhiên ngày càng tăng về cách Washington sa lầy vào một cuộc chiến vô tận và vô nghĩa ở Iraq. Và trong những năm tiếp theo, Hoa Kỳ đã không thể hiện được thành công gì và không mang lại một trật tự nào mới cho Trung Đông.
Chủ nghĩa xã hội, vì sao?
Tác giả: Albert Einstein
Người dịch: Phạm Hải Hồ
Lời người dịch: Nhiều lần Einstein tự giới thiệu mình là người theo chủ nghĩa xã hội. Nhưng ít ai biết đến bài báo “Why Socialism?” đăng trong số đầu tiên của tạp chí Monthly Review của Mỹ (số tháng 5-1949). Trong đó, ông đề cập đến những vấn đề của cả chế độ tư bản lẫn chủ nghĩa xã hội. Ngày nay, khủng hoảng kinh tế, nạn thất nghiệp v.v. vẫn tồn tại như cách đây 65 năm, nhưng ở các nước tư bản phát triển, đời sống người dân được cải thiện đáng kể nhờ phúc lợi xã hội và các quyền tự do dân chủ rộng rãi. Trong khi đó, những nước gọi là xã hội chủ nghĩa thật ra lại có một nền kinh tế tư bản lạc hậu với một đảng lãnh đạo độc tài và sự giới hạn tối đa các quyền con người và quyền công dân.
Phúc Ông trăm truyện tiếp theo (1, 3)
Tác giả: FUKUZAWA Yukichi
Người dịch: Nguyễn Sơn Hùng
Lời dịch giả: Tinh thần “ĐỘC LẬP TỰ TÔN” ( “TỰ TÔN” ở đây có thể hiểu là “TỰ TRỌNG” trong tiếng Việt) là một chủ trương sống quan trọng của FUKUZAWA Yukichi. Trong “Phúc Ông Trăm Truyện” tác giả đã đề cập đến chủ đề SỐNG ĐỘC LẬP đến 5 lần. Tuy nhiên có lẽ tác giả thấy chưa đề cập đủ về đề tài này nên tác giả đã bắt đầu lại đề tài SỐNG ĐỘC LẬP khi viết thêm “Phúc Ông Trăm Truyện Tiếp Theo”. Tiếc là ông chỉ viết tiếp theo được 19 truyện thì mắc bệnh và qua đời. Trong 19 truyện tiếp theo, tác giả đã luận về đề tài này trong 8 truyện (Truyện số 1, 3, 5, 6, 8, 9, 10 và 19), chiếm phân nửa của quyển truyện tiếp theo. Tác giả thật sự là nhân vật xem trọng “ĐỘC LẬP” và “TỰ TÔN”. Viết đến đây dịch giả nhớ đến lời của đức phật Thích Ca: “DUY NGÃ ĐỘC TÔN”. Fukuzawa cũng đề cập tới tinh thần này trong truyện số 8 tiếp theo với tựa đề “Độc lập về trí tuệ và đạo đức”. Dịch giả xin được phép lần lược giới thiệu đến độc giả.
Diễn Đàn Khai Phóng 